Mamertijnse gevangenis, ook bekend als het Tullianum, is een van de oudste en meest beruchte gevangenissen van het oude Rome. De gevangenis ligt aan de voet van het Capitool, vlak bij het oude Forum Romanum, en speelde in de Romeinse oudheid een belangrijke rol als staatsgevangenis voor politieke vijanden, verslagen koningen en belangrijke gevangenen.
Volgens de traditie werd het oudste gedeelte van de gevangenis al in de 7e eeuw v.Chr. gebouwd onder koning Ancus Marcius, terwijl het ondergrondse deel — het Tullianum — later zou zijn toegevoegd door koning Servius Tullius. De gevangenis bestond uit twee niveaus: een bovenste ruimte voor bewaking en een donkere ondergrondse cel waar gevangenen vaak in zeer zware omstandigheden werden opgesloten. Het onderste gedeelte was klein, vochtig en bijna volledig afgesloten van licht en lucht, wat de plek een beruchte reputatie gaf.
In de Romeinse Republiek en later onder het keizerrijk werden hier vooral staatsgevangenen vastgehouden voordat zij geëxecuteerd werden. Verschillende bekende historische figuren zouden hier hebben gezeten, waaronder de Gallische leider Vercingetorix, die na zijn nederlaag tegen Julius Caesar gevangen werd gezet en uiteindelijk ter dood gebracht.
De gevangenis kreeg later ook een belangrijke plaats in de christelijke traditie. Volgens de overlevering werden de apostelen Petrus en Paulus hier opgesloten voordat zij werden geëxecuteerd tijdens de vervolgingen onder keizer Nero. In de cel wordt een bron getoond waarvan men zegt dat Petrus er gevangenen en bewakers mee doopte. Hierdoor groeide de plek in de middeleeuwen uit tot een christelijk bedevaartsoord.
Doorheen de eeuwen werd boven de oude gevangenis een kerk gebouwd, waardoor de plaats zowel een archeologische site als een religieuze locatie werd. Vandaag kunnen bezoekers afdalen in de ondergrondse ruimtes en een indruk krijgen van de harde omstandigheden waarin gevangenen in het oude Rome werden vastgehouden.
Mamertijnse gevangenis is bijzonder omdat de plek zowel verbonden is met de politieke geschiedenis van de Romeinse Republiek als met de vroege geschiedenis van het christendom. Het contrast tussen de machtige gebouwen van het Forum Romanum erboven en de donkere cellen eronder maakt duidelijk hoe sterk macht, straf en religie in het oude Rome met elkaar verweven waren.
Travel the world 