De tentoonstelling “Bernini e i Barberini” in Palazzo Barberini is een grote tijdelijke expo die de relatie onderzoekt tussen de barokkunstenaar Gian Lorenzo Bernini en zijn belangrijkste beschermheer, Paus Urbanus VIII, geboren als Maffeo Barberini. De tentoonstelling loopt van 12 februari tot 14 juni 2026 en werd opgezet naar aanleiding van de vierhonderdste verjaardag van de inwijding van de nieuwe Sint-Pietersbasiliek.
De kern van de tentoonstelling draait rond een fundamentele vraag: hoe ontstond de Romeinse barok? Het antwoord wordt gezocht in de uitzonderlijke samenwerking tussen een ambitieuze paus en een uitzonderlijk talentvolle kunstenaar. Toen Maffeo Barberini in 1623 paus werd als Urbanus VIII, zag hij in de jonge Bernini het ideale instrument om de macht, pracht en religieuze boodschap van de katholieke Kerk zichtbaar te maken. Dankzij die bescherming groeide Bernini uit van veelbelovend beeldhouwer tot de dominante kunstenaar van het 17e-eeuwse Rome.
De tentoonstelling is opgebouwd rond verschillende thematische secties die Bernini’s ontwikkeling volgen: van zijn vroege jaren, waarin hij samenwerkte met zijn vader Pietro Bernini, tot zijn volledige artistieke maturiteit tijdens het Barberini-pontificaat. Sculpturen, schilderijen, portretten, tekeningen, architectuurmodellen en documenten tonen hoe nauw kunst, politiek en persoonlijke relaties met elkaar verweven waren.
Een belangrijk thema is hoe Urbanus VIII kunst gebruikte als politiek instrument. Onder zijn pontificaat veranderde Rome in een gigantisch bouwproject waarin architectuur en kunst de macht van de Kerk moesten uitstralen tijdens de periode van de contrareformatie. Bernini kreeg prestigieuze opdrachten zoals het enorme baldakijn boven het graf van Petrus in de Sint-Pietersbasiliek, monumenten voor pausen en verschillende stadsprojecten die vandaag nog altijd het uitzicht van Rome bepalen.
De expo brengt uitzonderlijke bruiklenen samen uit internationale collecties en toont werken die normaal verspreid zitten over musea of zelden worden uitgeleend. Onder de aandachtspunten bevinden zich portretten van leden van de Barberini-familie, sculpturen uit Bernini’s beginperiode en modellen die tonen hoe zijn monumentale projecten tot stand kwamen. Verschillende werken illustreren ook Bernini’s vermogen om marmer bijna levend te maken — een van de redenen waarom hij vaak de “Michelangelo van de barok” genoemd wordt.
De locatie van de tentoonstelling versterkt het verhaal nog extra. Palazzo Barberini zelf is immers een monument van Barberini-macht. Het paleis werd gebouwd voor de familie Barberini en bevat al een van de grootste barokke meesterwerken van Rome: het plafondfresco Triomf van de Goddelijke Voorzienigheid van Pietro da Cortona, waarin de bijen van de Barberini-familie overal opduiken als symbolen van macht en prestige. Daardoor bevindt de tentoonstelling zich letterlijk in het politieke decor waarin Bernini werkte.
Wat deze tentoonstelling bijzonder maakt, is dat ze Bernini niet alleen presenteert als een geniale kunstenaar, maar ook als onderdeel van een netwerk van patronage, macht en religieuze propaganda. Ze toont hoe de samenwerking tussen kunstenaar en paus mee bepaalde hoe Rome er vandaag uitziet — van pleinen en kerken tot monumenten die nog steeds het beeld van de barok domineren.
Voor bezoekers van Rome vormt “Bernini e i Barberini” daardoor meer dan een klassieke kunsttentoonstelling: het is eigenlijk een sleutel om de hele barokke stad beter te begrijpen.
Travel the world 